एज्युकेशन लोन.? कुणी ? का? कधी घ्यावं.?

एज्युकेशन लोन. म्हणजेच शैक्षणिक कर्ज. याविषयी आपल्याकडे बरेच समज-गैरसमज आहेत. ते कुणी घ्यावं, कुणाकडून घ्यावं याबाबत मुलं-मुलीच नाही तर पालकही खूप अनभिज्ञ दिसतात. शिकताना आपल्या मुलाच्या डोक्यावर कर्जाचा बोजा नको, असं वाटल्यानं अनेक पालक स्वत:चं सोनं विकतात, गहाण टाकतात पण शैक्षणिक कर्ज घेत नाहीत.

कितपत करणं योग्य असतं हे सारं.?

विशेषत: मेडिकल, इंजिनिअरिंग, एमबीए, लॉ आणि अन्य उच्चशिक्षण घेणार्‍या विद्यार्थ्यांंना जर त्या शिक्षणाच्या फी साठी कर्ज उपलब्ध आहेत तर ती का घेऊ नये.?

ती फेडताना पालकांच्या नाकीनव येतात का.?

तर अजिबात नाही.

उलट बदलत्या काळात शिक्षणासाठी कर्ज घेण्याचा विचार मुलांनीच करायला हवा आणि त्याबाबतची सर्व माहिती करून घेऊन आपल्या शिक्षणाचा भार आपणच उचलायला हवा.

जर आपण एरवी सर्व बाबतीस स्वतंत्र आणि आधुनिक विचारांचे असतो तर मग आपण आपल्या शिक्षणाचा भार स्वत:च का उचलू नये. वडिलांकडे पैसे नाहीत या एका सबबीखाली शिक्षण थांबवायचं आणि आपण पुढं शिकू शकलो नाही याचा दोष आईवडिलांना किंवा परिस्थितीला द्यायचा हे काही योग्य नव्हे.

मुख्य म्हणजे पैसे नाहीत म्हणून शिक्षण थांबवावं किंवा सावकाराकडून अव्वाचे सव्वा व्याज देऊन पैसे घ्यावेत, असं करण्यापेक्षा शैक्षणिक कर्जाचा मार्ग निवडलेला बरा. शैक्षणिक कर्ज स्वस्त असतं हे लक्षात ठेवा.

त्यासाठी संपूर्ण माहिती करून घ्यावी. आणि निर्धास्त मनानं अभ्यासाला लागावं.

शैक्षणिक कर्ज कुणाला मिळतं.?

उच्चशिक्षण घेणार्‍या कुणाही विद्यार्थ्याला शैक्षणिक कर्ज मिळतं. ज्या अभ्यासक्रमाला प्रवेश घेतला असेल त्या अभ्यासक्रमाच्या पूर्ण कालावधीची फी म्हणून हे कर्ज मिळतं. दोन किंवा तीन वर्षांंंचा अभ्यासक्रम असेल तर प्रत्येक वर्षीच्या फी चा धनादेश वेगळा मिळतो.

धनादेश कुणाच्या नावे मिळतो?

धनादेश तुम्ही ज्या संस्थेत अभ्यासक्रमास प्रवेश घेतला आहे त्या संस्थेच्या नावे मिळतो.

कर्जाच्या रकमेत कुठल्या फी चा समावेश असतो.?

या रकमेत केवळ अभ्याक्रमाच्या शैक्षणिक फी चा समावेश असतो. डोनेशनचा नाही. ज्या आणि जेवढय़ा रकमेची पावती ती संस्था देते तेवढेच कर्ज मिळू शकते. त्यामुळे संस्थेकडे पावतीचा आणि योग्य फी घेण्याचा आग्रह तुम्हालाच धरावा लागतो. डोनेशन किंवा अँडमिशन करण्यासाठी जे अधिकचे पैसे संस्था घेतात त्यासाठी कर्ज दिले जात नाही.

फी वाढल्यास कर्जाच्या रकमेत वाढ होते का.?

होते. मात्र फी वाढ झाल्याचे पत्र तुम्हाला बँकेत जमा करावे लागते.

शैक्षणिक कर्ज मिळण्यासाठी बँक कशी निवडावी.?
 क्यतो सरकारी बँकांची निवड करा. प्रत्येक बँकेत व्याजदर बहुतांश समान असतो. मात्र तरीही एकदा खात्री करून घ्या. इतर कर्जांच्या तुलनेत शैक्षणिक कर्ज स्वस्त मिळते. त्यामुळे बँक निवडताना भरवशाचीच बँक निवडा.


कर्जफेडीला सुरुवात कधी होते.?

नाही फेडले तर शिक्षण मध्ये थांबू शकते का.?

नाही. शिक्षण मध्ये थांबू शकत नाही. मात्र ठरलेले व्याज तुम्ही दरमहा भरणं उत्तम. कर्जफेडीला सुरुवात अभ्यासक्रम पूर्ण झाल्यावर वर्षभरानं प्रत्यक्षात कर्जफेडीला सुरुवात होते. अपेक्षा अशी की तोपर्यंत कर्ज घेणारा आपल्या पायावर उभा राहून कर्ज फेडू शकेल. शिक्षण सुरू असताना कर्जफेडीसाठी कुणीही तगादा लावत नाही.

नापास झालो तर..?

शेवटच्या वर्षाला नापास झाला तरी एका वर्षाचा अवधी मिळतो. पण मध्येच नापास झाला तर पुढील शिक्षणाची फी पुढच्या वर्गात गेल्यावरच मिळते. पण कर्ज काढून शिकताना नापास न होणंच उत्तम. आणि श्रेयस्कर.

कर्ज घेण्यासाठी कुठली कागदपत्रं लागतात.?

१) प्रवेश घेत असल्याचे आणि त्यासाठी अमुक फी हवी, असं सांगणारे संस्थेचे पत्र.
२) आधीच्या वर्षाची गुणपत्रिका.
३) निवासाचा पुरावा.
४) आई आणि वडील यांची गॅरेण्टर म्हणून सही. अन्य नातेवाईक भाऊ-बहीण-काका-मामा-मावशीही चालेल.
५) त्यांच्या उत्पन्नाचा पुरावा.
उत्पन्न करात सूट.?

पालकांना या कर्जापोटी उत्पन्न करात सूट मिळू शकते.

राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो

राजे...........

राजे असा कंटाळा करून चालणार नाही
माझ्याशिवाय तुमच्याशी खरे कुणीच बोलणार नाही
’गाईड’होण्याची संधीही मी कशाला हुकवतो?
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो

सुरूवात शिवनेरीपासून? की,रायगडापासून करायची?
उलटी की सुलटी? कोणती मळवाट धरायची?
असे कोड्यामध्ये पडू नका, कुणालाच उपदेश नको,
"आपापसात लढू नका" तेव्हाही पटले नाही, आत्ताही पटणार नाही.
मरतील पण सवयीपासून मागे कुणी हटणार नाही.
म्हातारीच्या मरणाने काळ बघा कसा सोकावतो?
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो..

शिवबा घडवायचा असेल तर त्यासाठी जिजाऊ असली पाहिजे
शहाजीच्या मनामध्ये ही आस ठसली पाहिजे.
पण आजकाल हे सारे घडताना दिसत नाही
तुमचे चरित्र वाचायला गोड वाटते पण पचनी पडताना दिसत नाही.
पोकळ मराठी बाणा तर बघा स्वत:लच फ़सवतो
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

ते बघा नवे देशमुख, ते बघा नवे देशपांडे, वतनदारीसाठी टपलेले आहेत 

त्यांच्या आतली काळी माणसं खादीमध्ये लपलेले आहेत.
पराक्रमाला तोड नाही कर्तुत्वाला जोड नाही
महाराष्ट्राच्या भल्याची स्वार्थापुढे ओढ नाही
म्हणूनच तर सह्याद्री आपला माथा झुकवतो
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

ज्यासाठी जान की ’बाजी’ लावावी तोच खिंडीमध्ये गाठतो आहे
पिसाळांचा सूर्याजी तर इथे दर फ़ुटा-फ़ुटाला भेटतो आहे.
"आधी लगीन कोंढाण्याचे"म्हणण्याची आज तानाजीत हिंमत नाही
बापजाद्यांच्या पराक्रमांची आज रायबाला किंमत नाही.
जो तो सोईप्रमाणे आज इतिहासाला वाकवतो.
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

आपलेच आपल्याला लुटायला लागले परक्यांची आवश्यकता नाही
परक्यांनीच लुटले पाहिजे हा काही त्यांचाच मक्ता नाही.
डोळे मिटलेल्या मांजरीचे सारे नखरे कळत आहेत
मनातल्या मनात शायिस्तेखानाची बोटे अजून वळवळ्त आहेत.
आपलाच गनिमी कावा बघा आपल्यालाच कसा चकवतो?
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

तो बघ प्रतापगड सांगतोय, इथेच पराक्रम घडला होता.
अफ़जुल्याचा कोथळा बाहेर पायथ्याशी पडला होता.
अजूनही अफ़जुल्या तो पराक्रम सांगतो आहे.
आम्ही आमची अक्कल उगीच वेशीला टांगतो आहे.
मेलेल्यांशी वैर धरून कुणी अफ़वा इथे पिकवतो
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

तो बघा ज्याचा प्रदेश, तिथेच त्याचा किल्ला आहे.
इष्टप्रधान मंडळाचा फ़ायदेशिर सल्ला आहे.
ज्याचा त्याचा झेंडा आहे ज्याची त्याची राजमुद्रा आहे.
सुखी माणूस तोच, ज्याच्या अंगी खादीचा सदरा आहे.
डोक्यावरून पाणी चाललेय जो तो आपल्यापुरते चुकवतो
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

शिवा काशिद,मुरारबाजी, नेताजी,हिरोजी आणि मदारी आता भेटाण्याची आशा नाही.
जीवाला जीव देण्याची, मावळ्यांना आता नशा नाही.
खूप झाल्या सेना, खूप झाले सेनापती, सैनिका-सैनिकांची वाटणी आहे.
वाईट वाटण्याचे कारण नाही, आजच्या राजकारणाची हीच धाटणी आहे.

निष्ठा दाखवायची खुमखुमी येता पटकन डिजिटल ब्यानर दाखवतो

राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

पुरंदरच्या तहाची परंपरा आजकाल जोरात पाळली जाते.
परस्परांचा फ़ायदा असेल तर राजकीय लढाईही टाळली जाते.
राजकीय मांडवली झाली की, पाच वर्षापुरते तरी भागते.
राजे,छाव्याला जामीन ठेवायला, वाघाचे काळीज लागते.
दुसर्याच्या जळत्या घरासामोर आज आम्ही आपले कपडे सुकवतो.
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

राजे,यांना शहाणे समजू नका, हे तर चक्क बावळे आहेत.
तुम्हाला केलेय देव त्यांनी, तुमची इथे देवळे आहेत.
लाज वाटते म्हणून सांगतो, आम्ही पदरचे रेटत नाही.
तुळजा भवानीने तलवार दिलीच कशी? आमच्या बंडखोर मनाला पटत नाही.
खरा इतिहास राहिला बाजूला, ओळखा कोण ह्या कंड्या पिकवतो?
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

शेतकर्यांची अवस्था अशी की, जसा वेढ्यामध्ये पन्हाळा आहे.
बारा महिने तेरा त्रिकाळ त्यांच्या आयुष्य़ात उन्हाळा आहे.
राजे,चूकुनही बघू नका त्यांची अवस्था कशी आहे?
विषासाठी पैसा नसेल तर घराच्या आढ्याला फ़ाशी आहे.
व्याजाने व्याज वाढत जाते तरीही विचारतात, हप्ता का थकवतो ?
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

सरकार म्हणाले शिका, पोरं इथले शिकले आहेत.
शिक्षणाची दुकाने तर वढ्या-वघळीला टाकले आहेत.
सिंहगडाखालचा पराक्रम तर खरोखरच बघण्यासारखा होता.
रेव्ह पार्टीच्या थोबाडावर उच्चभ्रुपणाचा बुरखा होता.
येतील तसे दिवस आपला महाराष्ट्र धकवतो.
राजे, चला तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो...

जसे राजकारणाचे, तसे साहित्याचेही झाले आहे.
सहकाराला स्वाहाकाराचे बकासुरी रूप आले आहे.
आया-बहिणींच्या इज्ज्तीची समस्या तर जटील आहे.
नाक्या-नाक्यावर उभा जणू रांझ्याचा पाटील आहे. लोकशाहीचा पाईक मी,

राजे, चला मी तुम्हाला तुमचा महाराष्ट्र दाखवतो..